Bir Kavramın onu kapsamayan bir başkasından çıktığını ileri sürmek dışsal anlak ya da derin düşünce bağlantısından başka birşey değildir. Örneğin, 'Kavramlar, İdealar Deneyimden türer' anlatımı böyledir. Bir kavramın bir başkasından türemesi onun tarafından kapsanmasını ya da onunla bir olmasını gerektirir. Bir çıkarsama ancak kendinde ya da gizil olan için olanaklıdır. Bu nedenledir ki anlak soyutlaması — örneğin "kendinde-Şey" gibi bir soyutlama — bir çıkarsamaya izin vermez, çünkü bir kavram tüm belirlenimlerinden soyutlandığında hiç kuşkusuz hiçbir içeriği kalmaz. Ama bu durumda bile soyutlamanın, bu anlak olumsuzlamasının kendisi bir ilişki ve böylece bir içeriktir ve "kendinde-Şey" soyutlaması bile ondan bekleneni yerine getirmeyi başaramaz.

Aşağıdaki çözümlemeler usun özsel olarak uyguladığı mantıksal işlemleri toparlamak için amaçlanmışlardır. Kavramlar olarak görüldükleri düzeye dek, kendileri henüz dizgesel bütün içinde çıkarsanmış değillerdir ve düşünceye henüz tanıtlanmamış dışsal yardımcılar olarak işlev görürler. Mantık Bilimi doğrudan doğruya doğal bilincin tasarımsal düzleminde anlaşılamaz. Bir ön kurgul birikimi, arı kavramsal düşüncenin kendisi ile belli bir tanışıklığı öngerektirir. Bu tanışıklığı edinmenin bir yolu da doğal bilincimizin yeteneklerini kurgul bilgi ile karşılaştırmak, böylece doğal bilinçten istenen dönüşümün doğası konusunda kimi ön bilgiler kazanmaktır.

Düşünce kendi belirlenimini kendi içinden üretir. Düşüncenin nasıl işlemesi gerektiği konusunda ona dışardan yönergeler vermeyi istemenin bir anlamı yoktur. Düşünce süreçleri zorunlu olarak izlemeleri gereken yoldan başkasını izleyemezler.

Belirlenim olumsuzlamadır. Soyut analitik düşünce için dolaysız görünen geçekte ya da kavramsal düşüncede dolaylıdır, çünkü dolaysızlılığın olumsuzlanmasıdır, ve olumlu değil ama olumsuzdur. Ve aynı zamanda nasıl dolaylılık için dolaysızlık zorunlu ise, olumsuz için de olumlu o denli zorunludur. Olumsuz olan

Kavramın Belirliliği ve Dinginliği
Kavramın Belirliliği ancak ve ancak bir karşıtlık ile, bir olumsuzlama ile ilişki içinde olanaklıdır. Spinoza da, bildiğimiz gibi, belirlenimin olumsuzlama içerdiğini belirtir, ve olumsuzlama karşıtlığın bir başka anlatımıdır. Karşıtlık Kavramın belirli olması gerektiği düzeye dek saltık olarak zorunludur. Buna göre Kavram içerdiği bu olumsuz öğe nedeniyle dinginlikten ve değişmezlikten saltık olarak uzaktır. Ama, eytişimsel olarak, ancak dingin olan devimde olabilir. Bu düzeye dek Kavramın değişir mi, değişmez mi olduğu gibi bir soru yalnızca analitik Anlağın kötü alışkanlıklarından biridir. Kavramı değişmezliği içinde aldığımız zaman onu soyutlama içinde, analitik olarak almış oluruz.

Belirlilik salt kendi başına ya da tam yalıtılma içinde alındığında ya da bir karşı belirliliğin yokluğunda kendisi de yiter. Arı aydınlığın ilkin arı karanlık olarak göründüğü sanılır, tıpkı arı karanlığın da arı aydınlık olarak göründüğünün sanılması gibi. Ama gerçekte arı aydınlık arı karanlık ile bir olmaksızın ne karşıtı ne de kendisi olabilir. Arı aydınlık arı karanlıktır, ama ancak hiçbirşey olduğu düzeye dek . Böyle bir soyutlamanın düşünülmesi bile olanaksızdır. Yokluk bile değildir çünkü Yokluk düşünülebilirdir, en sonunda düşüncede vardır.

Belirliliği salt kendi başına aldığı sanısı Anlağın bilme yetisini tanımlar. Bir belirliliğin salt kendisi olarak alınması onu dolaysız olarak almak demektir. Yine, bir belirliliğin salt kendi başına alınması onun başkası ile ilişki içinde olmaksızın alınması demektir. Başkası ile ilişkisinin olumsuzlanması A = A olarak, kendi ile ilişki olarak doğrulanmak demektir. Bu kendi ile ilişki, bu özdeşlik ya da eşitlik başka tüm belirlenimin dışlanmasıdır — olmak ya da varlık dışında. Kendi ile yalın ilişki ya da dolaysızlık Varlıktır. Ve Varlık olanaklı en büyük soyutlama, saltık soyutlamadır. Varlığı duyusal, özdeksel, fiziksel olanla karıştırmamak kuramsal düşüncenin ilk bilgisi olmalıdır.

Dolaysızlık
Yalın Dolaysızlık tüm semantiğe karşın mantıksal olarak dolaylı ya da ilişkili bir anlatımdır, dolaylı olandan ayrımına bir gönderme kapsar. Başka bir deyişle dolaysızın kendisi dolaysız değildir. Bir olumsuzlama kapsar ve onun dolayısıyla, dolaysızlığı olumsuzlama yoluyla dolaysızdır. Anlağın yanılgısı analitik olmak, dolaysızı dolaylıdan ayrı olarak, onunla ilişkisiz olarak almaktır. Ama ilişkisizliğin kendisi bir olumsuzlama ve böylece bir ilişkidir.

Arı Bilme
Arı Bilme bir arı-olmayan bilme ile ayrımı içinde anlaşılmalıdır. Bu ikincisi ile denmek istenen genel olarak görgül bilgidir. Görgül bilgi uzayda ve zamanda olanın, böylece sonlu olanın kendisi sonlu bilgisidir. Bilgide duyusal öğenin bulunuşu onu görgül yapar.

Duyusal alanın Kavram altına düşmeyen, Kavramın kendisinin erişemediği ve saltık olarak yabancı kaldığı bir alan olarak düşünülmesi bilginin olanaksızlığına ve felsefe tarihinde kuşkucular olarak karşılaştığımız düşünürlerin ortaya çıkışına götürür. Duyusal olanın kendisinin kavramsal olduğunu, bir düşünce ile anlatıldığını gözden kaçırmak kolaydır. Duyular yalnızca duyumsarlar. Ama duyumun kendisi bir kavramdır ve bu onu algıya, kavram yüklenmiş gözlem, deneyim, vb. dediğimiz algı süreçlerine yükselten şeydir. Gözlemin, deneyimin kendileri, ne denli yalın bile olsalar, saltık olarak kavramsal yan taşırlar ve salt bu nedenle deneyim, gözlem vb. olurlar.

Mantık Biliminin öğesi arı bilmedir. Yine, bilginin gerçek ya da var olanın bilmesi olması ölçüsünde, bilgi ancak Kavramın bilgisi olabilir, çünkü Kavram sözcüğün gerçek anlamında var olandır, ortaya çıkması ya da ortadan yitmesi, koşullu, sonlu, geçici, değişken olması söz konusu değildir. Kavramın Varlık ile bu birliği felsefede bilginin nesnesinin varlığı sorununu ortadan kaldırır (Realite var mıdır? sorusu realitenin Oluş süreci olarak anlaşılması durumunda anlamlıdır, çünkü Oluş gerçek bilginin nesnesi değildir, ve bilmek istediğimiz realitenin özsel gerçeği, onun özü olan Kavramdır).

Mantık Bilimi nesnenin bilgisinin Usun kendi bilgisi olduğunu, saltık bilmeyi varsayımı olarak alır.

Hegel Arı Bilmeyi Tinin Görüngübilimi’nin sonucu olarak çıkarsar. Mantık Bilimi öngereği olarak bilincin tam bir çözümlemesini alır. TGb görgül-duyusal bilinç ile, dolaysız bilme ile başlar, ve bilince özünlü karşıtlığın ortadan kaldırılması ile, Varlık ve Kavramın birliği ile sonlanır. Mantık Biliminde bilinç alanının ötesinde, Usun bilincinin alanındayızdır ve Bilinç us ve realite bölünmesi üzerine dayanırken, Us tüm olgusallık olmanın pekinliğidir. Us realitede kendini nesne alır. Bu düzeye dek Arı Ussal Bilgi ya da Mantık Bilimi düzleminde bilincin düalizmi söz konusu değildir. Mantık Bilimininin nesnesi olan Varlık Kavramın kendisidir.

Başlangıç
Başlangıç başlangıç olabilmek için açıktır ki dolaysız olmalıdır. Ama Ben = Ben ile, ya da Töz ya da Monad ile, ya da başka herhangi birşey ile yapılan başlangıçlar daha şimdiden dolaylılık kapsarlar. Yine, belirli herhangi birşey ile yapılan başlangıçlar da olumsuzlama ve böylece dolaylılık kapsar. Oysa Başlangıç dolaysız olmalıdır.

Kıpı sözcüğü ortadan kaldılımış olanı, düşünsel-ideel olanı anlatır.

Karşıtlık, Birlik, ‘Sentez’
Karşıtlar mantıksal olarak birbirlerini ortadan kaldırdıkları için karşıtlardır (B-MB: "Die Entgegengesetzten heben sich zwar in ihrer Beziehung auf").

Eytişim salt karşıtlığı ileri sürdüğü ve karşıtların birliğini kavramadığı düzeye dek belirli sonucunda doğal olarak yalnızca olumsuzdur, sonludur. Eytişim düşüncenin sonsuz işlemi değildir. Eytişim yalnızca birşeyin kendinde o denli de karşıtı olduğunu bildirir, ama karşıtların birliğine, kurgul kıpıya geçmeden durup kalır. Eytişim bu yüzden sonluluk, ayrım, ikilik kıpısıdır. Felsefe tarihinde pek çok düşünür karşıtları saptamanın ötesine geçememiştir. Oysa bu işi doğal bilinç ya da anlak da kendi sonlu pozunu bozmadan eşit başarıyla yerine getirebilir. Kurgul ve Bireşimsel (‘Spekülatif’ ve ‘Sentetik’)

Eytişimseli karşıtlığa geçişi, Kurgulu ise karşıtların birliğini anlatmak için kullanırız. Karşıtların birliğinin kavramın özsel doğası olması ölçüsünde, 'sentetik' anlatımı bu birliği anlatmak için uygunsuzdur, çünkü sentetik ya da bireşimli olanın bileşenleri analizden ya da çözümlemeden sonra da varlıklarını sürdürürken, belirlenimini karşıtında bulan bir yanın onu belirleyen ayrılması olanaksızdır. Gene de kurgul olanın çözümlemesinden söz edeceksek, bu ancak ve ancak anlak kıpısını anlatacaktır (yalnızca bir soyutlamadır, birliğin geçersiz bir bozuluşudur). Sentez dışsal birlik iken, kurgul birlik ise içsel, özsel, zorunlu, ussal, mantıksaldır, Logostur, gerçek Bağıntıdır. Hegel’e Tez, Antitez ve Sentez üçlemesini yükleyen yorumlar kavramın kurgul doğasını kavramayan ve birliği ancak dışsal olarak tasarlayabilen anlak yorumlarıdır.

Sentez (bireşim) anlatımı kurgul felsefenin yararlanabileceği bir terim değildir, çünkü birliğin içsel mi yoksa dışsal mı olduğunu anlatmaz. Hegel Jacobi'nin Kant'ı eleştirisinden söz ederken şunları yazar: "Sentez herşeyden çok karşılıklı olarak dışsal şeylerin dışsal bir biraraya getirilişinin anlamını imler" :: "... der Synthesis der Sinn von einem äußerlichen Zusammenbringen äußerlich gegeneinander Vorhandener am nächsten liegt ..." (Büyük Mantık, Oluş, Not 3). Bu yüzden Hegel'in yönteminden Tez, Antitez ve Sentez üçlüsü olarak söz etmek onun ancak dışsal bir tasarımını vermekten öteye geçmez.

Olumsuzlamanın Olumsuzlaması karşıtların birliğinin ya da kurgul olanın yalnızca başka bir anlatmıdır. Olumsuzlama bir ilişkidir — ayrım, belirlenim, dolaylılık kapsar. Olumsuzlamanın olumsuzlaması tüm ayrımı ortadan kaldırır ve yalın belirsizliğe, dolaysızlığa, olumlu olana, kendi ile Özdeşliğe geri döner.

Kendi-ile-ilişki. A = A. Böyle soyut olarak alındığında ilişki Anlağa aittir. Çelişkiyi yadsır, Özdeşliği doğrular.

Soyutluk, Arılık, Yalınlık, Dolaysızlık, Analitik, Birlik, Sonsuzluk
Arı, Yalın, Bir gibi henüz kavramsal olarak çıkarsanmamış anlatımlar mantıksal bağıntıları kavramasında doğal usa yardımcı olmayı amaçlayan semantik aygıtlardır. Yalın anlatımı karmaşığın, ayrımın, çoklunun karşıtı olarak dolaysızlıkla, birlikle anlamdaştır. Arılık yine benzer olarak ayrımın dışlandığını gösterir. Anlak soyutlar, dolaysızı elde eder. Ama gerçekte soyutladığı ile dolaylıdır. Ya da ayrı olan ayrı olduğu ile zorunlu olarak ilişki içindedir ve bu ilişki ayrı olanların ayrılmaz olduklarını anlatır. Ayrı olanlar salt aynı oldukları için ayrılabilirler. Eytişimsel kıpı kurgul kıpıdan ayrıdır ve bu anlatımı yalnızca anlağı çürütmek ve kavramın kendinde karşıtına açılımını belirtmek için kullanırız. Eytişimsel us sonludur, usun sonsuz devimi değildir. Anlak için A = A dır. Birşey salt kendisidir, başkası değil. Anlamanın semantik bir düşünme işlevi olması ölçüsünde, Anlak özdeşlik ilkesine bağlı kalan düşünce kipidir, çünkü birşeyin kendi ile çelişmesi anlamsızlık olarak görülür. Anlak, sağduyu olarak, çelişkiyi yadsır, özdeşliği doğrular. Ama özdeşlik kendinde çelişkidir, çelişki ile ayrılmamacasına bağlıdır, çünkü onu olumsuzlar. Bu düzeye dek özdeşliğin doğrulanması çelişkinin de doğrulanmasıdır. Anlağın karşıtların bu birliğini yadsıması, özdeşliği çelişkiden saltık olarak soyutladığını sanması onu anlak yapan yanının kendisidir. Kurgul kıpı eytişimsel usun ayırdıklarını birleştirir ve sonsuzdur.

Analitik terimler ancak sentetik-dışsal olarak birleşebilirler. Anlak (A = A) karşıtları birleştirmez, ama yalnızca bir ‘ve’ ile yanyana getirir.

Dizge
Dizge zorunlu ilişkilerin bütünüdür. Felsefi bilgi dizgesel de olmalıdır, ve dizgesellik kavramın kendi eytişimi yoluyla oluşturduğu kendi açınımıdır. Eğer bilgimiz felsefi bilgi olacaksa, kullandığımız her kavram çıkarsanmış, dizgesel ilişkileri içine yerleştirilmiş, dizgesel ilişkileri tarafından belirlenmiş olmalıdır. Bu yapılmadığında, tüm düşüncemiz felsefi değer taşımaz. Yalnızca kişisel görüşlerimizi, yalnızca öznel kanı ve sanılarımızı anlatırız. Böyle söylem kavramın kendi mantığını izlemez ve bütünüyle dışsal kökenlidir, şuradan buradan toparlanmış, usun aklamasından geçmeden bilincimize takılmış dergi, gazete, kitap, söyleşi vb. aktarmalarından, gerçekte bize, Usa ait olmayan bir tasarımlar akışından daha iyi değildir. Böyle söylem de ‘uslamlamalardan’ oluşur, ama bu uslamlama kavramsal değil, tasarımsaldır, aslında çağrışımlar yoluyla kurulan bir bağıntılama kütlesinden başka birşey değildir

İlişki
Gerçek mantıksal ilişki birşeyin başkası ile ilişkisi değil, kendi kendisi ile ilişkisidir, çünkü ilişki birliği gerektirir, ayrılığı değil. Kurgul birlik birşeyin karşıtında kendisiile birliği olarak bütün bir ussal dizgenin özsel olarak bir ve aynı tözün kendi ayrımlaşması olduğunu imler. Kavramsal İlişki Birliktir. Kavramsal İlişki iki kavramın dışsal yanyanalığı değil ama içsel birliğidir. İlişki Birliktir. Kavram ancak karşıtı ile Birlik içine olabilir, ve bu Birlik tüm us dizgesine yayılır, onun iletişimi, bütünlüğü, yapısı, belirlenimi bu gerçek, kurgul Birlik üzerine dayanır.Dizgesel Bilgi. Birşeyin bilgisi nedeninin bilgisini gerektirir (Aristoteles). Ama bu nedenin bilgisi de onun nedeninin bilgisini gerektirir. Bu sonsuza gerileme ancak belitlerde sonlanabilir. Aristoteles’in dolaysızlığı kavrayışı budur. Aristoteles’in beliti yalnızca dolaysız, tek-yanlı, böylece anlak bir tanımıdır.Ama bu ilk gerçekliğin sonsuz olması gerekir, ve bu ise onun belit değil ama tanıtlama olmasını gerektirir. Belitin sonluluğu tasarımsal olmasında da görülür.

Başlangıç. Mantıksal dizgede başlangıç belitsel değil ama çıkarsamalı-tanıtlıdır. Başlangıç olarak Varlık dolaysızlığının yanısıra o denli de bütün bir dizge ile dolaylıdır. Varlığın — aslında her Kavramın — bilgisi bütün bir ilişkiler (dolaylılıklar) yapısının, bütün bir dizgenin bilgisidir.

Belit/Axiom
Belit ya da Axiom tanıtlanmamış gerçekliktir. Gerçekliğinin su götürmez, kuşkusuz, pekin olduğu kabul edilir, ama yalnızca kabul edilir. Belitin tanıtsız olmasını onun keyfiliği olarak görme tutumu gerçekliği olanaksız sayan görgücü bakış açılarına aittir. Tanım kavramsal çıkarsamadan ayrı olarak tasarımsal bağıntıyı anlatır. Bu yüzden yerini kurgul felsefede değil ama genel düşüncelerle iş gören görgül bilimlerde bulur.Ancak mantıksal olarak çıkarsanan zorunlu olarak varolandır.Tanıt Kavramın çıkarsamasıdır. Mantık özsel olarak kavramsal ilişkidir. Ama Kavramsal ilişkinin Birlik olduğu düzeye dek, mantıksal olan karşıtlık içinde Bir olandır.TANITLAMA. Felsefe kapsamına tanıtlamasız 'bilgi' almamalıdır. Çünkü felsefe usun koşulsuz, saltık istemine yanıt verme çabamızdır, ve gerçek olanı, var olanı bilme istemi herhangi bir yolda kuşkulu olanla doyum bulamaz. Gerçeklik, Varlık ve Tanıtlama arasındaki ilişki Kavram yoluyla kurulur. Gerçek Varlık Kavramdır. Varolan belirli olandır, ve belirlenim ise Kavramın etkinliğidir. Tanıtlama düşüncenin etkinliğidir, duyumun, duyusal algının, sezginin vb. değil. Eğer Kavramsal karşıtık ilişkisine, bu dolaysız birliğe gene de bir aracı arayacaksak ve buna sezgi değil ama usun sezgisi ya da mantığın kendisi demeliyiz. (Sezgi sözcüğü duyusal olanı anlattığı ölçüde kavramsal bilgi için ilgisizdir.)

Varsayım.Tüm görgül-pozitif bilimlerin tersine, felsefe kapsamında hiçbir varsayıma izin veremez.

Kavramı ilkin dolaysızlığı, ilişkisizliği, arılığı içinde düşünebiliriz. Bu soyut düşünme kipi kavramı anlamaktan daha ötesi değildir: A = A. Analitik düşünme yetisi olarak Anlak gereksiz değildir. Tam tersine, Anlak Usun kendisinin zorunlu bir kıpısıdır, ve Eytişimsel işlevindeki Us (= bağıntı, logos) Anlağın (= bağıntısızlık, soyutlama) olumsuzlaması olduğu ölçüde Anlak kıpısı saltık olarak vazgeçilmezdir. Anlak Kavramı evrenselliği içinde, kendi ile yalın özdeşliği içinde alır. Bu kıpıyadır ki hiçbir dışsal ekleme yapmamalı, evrensel kavramı tüm duyusal-görgül belirlenimlerinden arılığı içinde almalıyız. Ancak bu arılık düşüncemizde Kavramı daha öte devimine yetenekli ya da uygun kılar. Kavram bu soyut evrenselliği içinde bile hiç kuşkusuz belirlidir, ve tüm belirleme olumsuzlamadır. Kavram kendi olumsuzu ile, kendi karşıtı ile ayrımsız olarak birdir. Kavramın karşıtı ile bu ilişkisini çıkarsama pekala Eytişimsel Us ya da Olumsuz Us olarak adlandırılabilir. Eytişimsel Us salt kendinde düşünüldüğünde, henüz karşıtların birliği koyulmadıkça, sonludur. Karşıtların ayrılığından bu ayrılıkta imlenen Karşıtların birliği düşüncesine geçiş, saltık çelişkiyi bu doğrulayış Kurgul Usun işlevidir.

Kavram tüm dışsal-duyusal gereçten özgürlüğü içinde bir ilişkiler bütününe, Usun Dizgesine açınır.